सुरक्षा सरोकार ।  न्याय केवल कागजमा लेखिएको सिद्धान्त होइन, पीडितको आँखाबाट झर्ने आँसु पुछ्ने साहस पनि हो भन्ने मान्यताका साथ अधिवक्ता राधिका खतिवडाले आफ्नो जीवन न्यायको पक्षमा समर्पित गरिन्। वर्षौंदेखि अदालतका ढोकामा कानुनी पहुँचबाट वञ्चित गरिब, असहाय र उत्पीडित नागरिकका लागि निःशुल्क वकालत गर्दै आएकी खतिवडा आज नेकपा एमालेको केन्द्रीय राजनीतिमा उदाएकी छन्। ‘गरिबकी वकिल’ भनेर चिनिने उनी ११औँ राष्ट्रिय महाधिवेशनबाट १ हजार ९ सय १५ मतसहित केन्द्रीय सदस्यमा निर्वाचित भइन्।

खतिवडाको परिचय केवल एक अधिवक्तामा सीमित छैन। उनी न्यायप्रति अडान, करुणापूर्ण व्यवहार र निरन्तर संघर्षको प्रतीक हुन्। आर्थिक अवस्था कमजोर भएका महिला, घरेलु हिंसा पीडित, लैङ्गिक उत्पीडनमा परेका नागरिक, श्रमिक र सीमान्तकृत समुदायका मुद्दा निःशुल्क लड्दै उनले कानुनलाई जनताको ढाल बनाइन्। उनका लागि वकालत पेशा होइन, सामाजिक उत्तरदायित्व थियो। यही कारण उनले समाजमा फरक पहिचान बनाइन् र ‘गरिबकी वकिल’को उपनाम पाइन।

राजनीतिमा उनको प्रवेश अखिल नेपाल महिला संघबाट भएको हो। संगठनभित्र सक्रिय रहँदा उनले नेतृत्व, अनुशासन र संगठन निर्माणका अनुभव बटुलिन्। एक समय अखिलको उपाध्यक्ष पदको चुनावमा पराजित भएपछि धेरैका लागि त्यो राजनीतिक यात्राको अन्त्य हुन सक्थ्यो। तर खतिवडाका लागि त्यो मोड थियो। उनले हारलाई निराशामा होइन, सेवामा रूपान्तरण गरिन् र न्यायको मैदान रोजिन्। अदालतमा पीडितका पक्षमा उभिँदै बिताएका ती वर्षहरूले उनलाई अझ परिपक्व, संवेदनशील र दृढ बनायो।

राजनीतिमा उनको पुनरागमन भने स्वाभाविक र अर्थपूर्ण देखियो। सर्लाही जिल्लाका चारै निर्वाचन क्षेत्रमा सहमतिका आधारमा एमालेका महाधिवेशन प्रतिनिधि चयन हुँदा उनी क्षेत्र नम्बर २ बाट महिला क्लस्टरमा सर्वसम्मत प्रतिनिधि बनिन्। यो विश्वास नै उनको राजनीतिक पूँजी बन्यो। त्यसकै आधारमा उनले केन्द्रीय सदस्य पदमा उम्मेदवारी घोषणा गरिन् र प्रतिनिधिहरूको उल्लेखनीय समर्थनसहित पार्टीको केन्द्रीय कमिटीमा स्थान सुरक्षित गरिन्।

खतिवडा नेकपा एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली नेतृत्वको धारबाट केन्द्रीय राजनीतिमा अघि बढेकी हुन्। उनले पार्टीभित्र न्याय, समावेशिता, लैङ्गिक समानता र सामाजिक उत्तरदायित्वलाई संस्थागत गर्ने अठोट व्यक्त गरेकी छन्। उनका अनुसार राजनीति केवल सत्ता प्राप्तिको माध्यम होइन, जनताको पीडासँग जोडिने संवेदनशील अभ्यास हुनुपर्छ। यही दृष्टिकोणका कारण उनलाई एमालेभित्र नयाँ पुस्ताको भरोसाको पात्रका रूपमा हेरिएको छ।

सर्लाहीबाटै आदिवासी जनजाति महासंघकी सचिव तथा लालबन्दी नगरपालिकाकी पूर्व उपमेयर शान्ति लामाको महाधिवेशन प्रतिनिधिका रूपमा उपस्थिति पनि उल्लेखनीय छ। महिला र जनजाति नेतृत्वको सशक्त उपस्थितिले सर्लाहीमा एमालेको सांगठनिक सन्तुलन र समावेशी चरित्रलाई उजागर गरेको छ।

अदालतमा पीडितका पक्षमा उभिँदै आएकी राधिका खतिवडाको केन्द्रीय राजनीतिमा प्रवेशले एमालेभित्र न्याय, करुणा र प्रतिबद्धता बोकेको नयाँ धार प्रवेश गरेको संकेत गर्छ। अब उनी गरिबका मुद्दा अदालतमा मात्र होइन, पार्टीको केन्द्रीय टेबलमा पनि उठाउने भूमिकामा छिन्। उनी आज एमालेको केन्द्रीय सदस्य मात्र होइनन्, न्यायमुखी राजनीति सम्भव छ भन्ने विश्वास दिलाउने व्यक्तित्व बनेर उभिएकी छन्।